‘Wat een onzin dat hbo’ers niet betrokken zouden zijn’

Docent Jacob Eikelboom schrijft elke twee weken een column over het verwarrende leven op en rond de hogeschool. Deze keer reageert hij op geheel eigen wijze op de vraag waarom er zo weinig activisme op de hogeschool is. ‘Omdat het een luxe is die maar weinig studenten zich kunnen permitteren.’

Studenten aan de HvA zouden mogelijk minder kritisch zijn en niet echt betrokken bij de wereld om hen heen, las ik onlangs in een artikel over het weinige protest dat op de hogeschool te horen is. Het wemelt op de HvA van de betrokken studenten die zich druk maken om misstanden en onrecht. Alleen zoeken ze het dichter bij huis.

Dagelijks bekommeren mijn studenten zich in de regio Amsterdam om mensen met schulden, mensen met schimmel op de muren, mensen die vastlopen in complexe wet- en regelgeving, mensen die niet in hun eigen inkomen kunnen voorzien en om mensen die nieuw zijn in Nederland.

En dan zijn er de studenten van andere opleidingen, die zich op heel wat andere manieren betrokken tonen bij hun naaste in de stad. Studenten die bijvoorbeeld zorgen voor mensen die ziek zijn, die lesgeven en bijdragen aan gelijke kansen, die bewoners ondersteunen in het verduurzamen van hun woning, die het leven van mensen eenvoudiger maken door technische snufjes en ga zo maar door.

Dagenlang een tentje opslaan als protest is een luxe die maar weinig studenten zich kunnen permitteren

Die duizenden studenten laten elke dag zien hoe rechtvaardigheid en betrokkenheid er uitziet in het dagelijkse leven. Met hun praktische ondersteuning en zorg voor hun naasten krijgen ze van mij meer waardering dan de groep die zich activistisch noemt. Van een protest tegen Trump of Israël is geen enkele Amsterdammer in de schulden of met een beschadigde rug van zwaar werk ooit beter geworden. Van mijn studenten wel, alleen profileren zij zich niet als strijders voor rechtvaardigheid.

Voor deze groep kom ik op, en ik denk ook dat het beledigend zou zijn te zeggen dat studenten op de HvA zich niet druk maken om onrecht. Ik weet namelijk ook dat veel van mijn studenten moeten ploeteren om alles draaiende te houden: werk, studie en vaak ook zorgtaken thuis. De meeste studenten die ik ken werken naast hun voltijdstudie wel zo’n twintig uur per week om alles te kunnen betalen. Dagenlang een tentje opslaan als protest is een luxe die maar weinig studenten zich kunnen permitteren.

Dat de protesten zoals die op andere onderwijsinstellingen gevoerd worden een luxe zijn, zie je ook terug aan de mensen die vooraan staan en het meest lawaai maken. Spierwitte jongens en meisjes en mannen en vrouwen die menen de wereld te moeten redden, die bepalen wat goed en fout is in de wereld. Een beetje activist zou een dergelijk redderscomplex linken aan oude koloniale systemen, precies waar veel van hen zich tegen keren.

In een uur dat je besteedt aan online protesteren, kan je ook een taart bakken

HvA-student Amjad Almatni uitte onlangs openlijk datzelfde ongenoegen. ‘White saviors lecture us while turning a blind eye to the suffering Middle Easteners live under’, verwijzend op het gebrek aan vrijheid, vooral voor minderheden. ‘Mind you own country’s business’, schrijft hij in een statement. Als gevluchte queerman uit Syrië spreekt Amjad uit ervaring en voert hij een strijd die hem direct aangaat.

Mind your own country’s business, dat is precies wat die duizenden studenten die ik zojuist noemde elke dag weer doen. Zorgen dat problemen en onrecht in hun naaste omgeving worden aangepakt.

Pleit ik er hier voor dan maar niets te doen en weg te kijken van alle onrecht en ellende in de wereld? Zeker niet. Maar het kan geen kwaad eens te reflecteren op je eigen rol in protesten.

Is de strijd tegen onrecht niet geloofwaardiger als je eerst je eigen strijd voert, als je eerst je eigen demonen onder ogen komt? Als homoman heb ik bijvoorbeeld genoeg te doen in Amsterdam; het geweld en de intolerantie neemt alleen maar toe in de stad. Als witte vrouw zijn er genoeg vrouwen in je eigen omgeving waar je solidair mee kan zijn; vrouwen die niet hun eigen keuzes kunnen maken of die zelfs vermoord worden omdat ze vrouw zijn.

Waar de HvA en de stad Amsterdam meer behoefte aan heeft dan aan nog meer protesten is liefde. De wereld staat in vuur en vlam en naastenliefde is het enige blusmiddel. Liefde voor je medestudenten, collega’s, buren, mensen op straat en in de supermarkt. In een uur dat je besteedt aan (online) protesten, kan je ook een taart bakken. Deel die met een naaste en ik weet zeker dat de impact van een liefdevolle taart vele malen groter is dan welk protest dan ook.