‘Waarom meedoen aan de Nationale Studenten Enquête wél belangrijk is’

OPINIE – Wat heeft het hbo aan de Nationale Studenten Enquête? Volgens docent Joop Kielema (HBO-ICT) bar weinig, gezien het onderzoek niet direct iets zegt over de kwaliteit van een opleiding. Toch is het belangrijk dat studenten de enquête blijven invullen, reageert zijn collega Michiel Flinkenflögel in deze opinie. ‘De NSE is een beperkt, maar nuttig onderzoek.’

Recent verscheen op HvanA een opinie van collega Joop Kielema, waarin hij studenten oproept om niet deel te nemen aan de Nationale Studenten Enquête (NSE).

Als opleidingscommissie (OC) van HBO-ICT begrijpen wij zijn zorgen over de betrouwbaarheid en interpretatie van dit soort onderzoeken. Ook wij vinden dat cijfers uit enquêtes nooit het hele verhaal vertellen over de onderwijskwaliteit. Toch vinden wij het belangrijk om studenten juist wél aan te moedigen om de NSE in te vullen.

Waarom? Het klopt dat de NSE geen perfect instrument is. De vragen zijn heel algemeen opgesteld, omdat de NSE een landelijk onderzoek is dat geldt voor álle hogescholen en universiteiten in Nederland. Dat betekent dat de enquête niet altijd recht doet aan de specifieke kenmerken van een opleiding.

Maar juist door de brede, landelijke opzet biedt de NSE wel waardevolle inzichten in hoe studenten hun studie ervaren. Van studeerbaarheid en begeleiding tot toetsing en organisatie.

Niet alleen bestuurders kijken naar de NSE – ook voor opleidingscommissies is de enquête belangrijk

Het is belangrijk dat ze dat blíjven doen. Want wanneer maar een beperkt deel van de studenten de enquête invult, loop je het risico op een zogeheten non-response bias: de kleinere groep die wél reageert op de NSE verschilt dan wezenlijk van de groep die niet invult. Daardoor kunnen de uitkomsten de ervaringen van de studenten met uitgesproken meningen oververtegenwoordigden en zijn resultaten niet meer representatief, met mogelijk negatieve gevolgen.

Voor opleidingen is een goed ingevulde NSE dus belangrijk. De NSE-resultaten worden immers gebruikt in studiekeuzevoorlichting, keuzegidsen en vergelijkingssites die aankomende studenten raadplegen bij hun studiekeuze. Een lage respons of ongunstige score kan zo indirect effect hebben op instroom en reputatie.

Niet alleen hogeschoolbesturen gebruiken de NSE-resultaten. Ook de opleidingscommissie, deelraad en andere medezeggenschapsorganen maken gebruik van deze informatie om te signaleren, adviseren en meebeslissen over onderwijsverbeteringen. Of het nu gaat om duidelijkheid over de toetsing, of de kwaliteit van begeleiding, na elke NSE proberen we weer verbeteringen door te voeren. Zonder voldoende deelname verliezen we een belangrijk instrument om studentenbelangen goed te behartigen.

We moeten als onderwijsgemeenschap bedenken hoe we onderwijskwaliteit nog beter kunnen meten

Dat neemt niet weg dat we Joops oproep tot kritisch nadenken over meetmethoden en kwaliteitsdefinities waarderen. De NSE is een nuttig, maar beperkt instrument. Laten we daarom als onderwijsgemeenschap breder nadenken over hoe we studentenervaringen en onderwijskwaliteit nog beter en eerlijker kunnen meten. Zeker nu bij veel opleidingen onderwijsvernieuwingen plaatsvinden is het al lastig genoeg om scherp te krijgen welke vernieuwingen werken voor studenten en welke niet.

De kritiek op de NSE is wel terecht, maar door de NSE wél in te vullen, geven studenten ons in ieder geval een beeld van hun ervaringen, dat we naast andere bronnen kunnen leggen om aanpassingen beter te onderbouwen. Dus vul vooral de NSE in om bij te dragen aan beter onderwijs.

Deze opinie werd geschreven door Michiel Flinkenflögel, docent bij HBO-ICT. Hij schreef deze opinie namens de gehele opleidingscommissie van HBO-ICT.  

Reageren of zelf eens je mening geven in een opinie? Dat kan, bekijk de voorwaarden hier. Alle eerder geschreven opinies op onze site vind je hier.