Hoe groter het kamertekort, hoe meer studenten de zoektocht staken

Zonder nieuwe maatregelen wordt het kamertekort de komende jaren alleen maar groter. En hoe minder kamers er beschikbaar zijn, hoe minder studenten een eigen plek überhaupt voor mogelijk lijken te houden. ‘Ze geven de kamerzoektocht op.’

Met die boodschap presenteert het Kenniscentrum Studentenhuisvesting (Kences) vandaag de nieuwste cijfers uit de Landelijke Monitor Studentenhuisvesting (zie kader). In de monitor wordt het tekort aan studentenwoningen dit jaar op 21.000 woningen geraamd, en Kences voorspelt dat het kamertekort voorlopig alleen maar groter wordt.

Steeds meer studenten blijven daardoor bij hun ouders wonen. Acht jaar geleden woonde nog ruim de helft van alle Nederlandse studenten op kamers, vandaag de dag gaat het nog maar om 44 procent van alle studenten. Zonder nieuwe maatregelen zal die trend niet keren, verwacht Kences.

Vorig jaar was de toon nog voorzichtig positief, nu vallen de cijfers weer een stuk desastreuzer uit. Hoe landde dit nieuws bij jullie?

De Bie: ‘Dat er zó veel woningen in de particuliere sector zijn verkocht, viel ons tegen. We wisten al wel dat deze ontwikkeling gaande was en hielden ons hart vast, maar zijn echt wel geschrokken van de cijfers. Er is actie nodig, zoveel is duidelijk. Anders loopt het kamertekort alleen maar verder op.’

In het slechtste scenario komt Nederland over een jaar of zes ruim 60.000 woningen tekort. Neemt de politiek het probleem serieus genoeg?

‘Ik denk zelf dat de landelijke politiek dit probleem veel hoger op zou moeten nemen. Ook omdat ik denk dat er echt wat tegen het tekort te doen is, dat er oplossingen zijn.’

‘Het aandeel studenten dat op kamers wil, daalt de laatste jaren. Ze lijken zich aan te passen aan de markt’

Kences doet zelf een aantal voorstellen, zoals vergunningsvrij woningdelen makkelijker mogelijk maken. Zou dat echt een oplossing zijn tegen het kamertekort of hebben we het hier over lapmiddelen?

‘Ik denk dat dit echt veel woningen zou kunnen opleveren. Dat zie je ook in de praktijk. De Gemeente Utrecht heeft woningdelen tot drie personen twee jaar geleden weer mogelijk gemaakt en ik weet dat het daar echt effect sorteert. Maak je woningdelen makkelijker, dan wordt kamerverhuur aan studenten weer lucratiever voor beleggers en komen er weer meer plekken voor studenten bij – binnen de woonruimte die er al is.’

Een van de redenen dat woningdelen in het verleden moeilijker werd gemaakt, was dat kleine kamertjes voor woekerprijzen werden verhuurd. Trigger je dat probleem dan niet weer opnieuw?

‘We hebben sinds 2024 een wet die huurders op dat punt moet beschermen, omdat meer verhuurders aan maximale prijzen gebonden zijn. Handhaving op die huurprijs door gemeentes is uiteraard wél belangrijk. Die woekerprijzen ontstonden destijds omdat er amper gehandhaafd werd, onder meer omdat volgens het oude WWSO de huurprijzen onrealistisch laag waren.’

U stelt dat er in ieder geval iets moet gebeuren. De huidige aanpak om het kamertekort tegen te gaan blijkt dus tóch niet voldoende? 

‘Nee. De verkoop van huizen in de particuliere sector neemt voorlopig alleen maar toe, als we niets doen. En dat zou ontzettend zonde zijn. Vergeet niet, dit gaat niet over wonen alleen. Dit gaat ook over de toegankelijkheid van het hoger onderwijs en over het welzijn van jonge mensen. Zij lijken op kamers gaan zelf ook steeds minder als een realistische mogelijkheid te beschouwen.’

Dat meldt u dit jaar inderdaad. Dat studenten de zoektocht lijken op te geven. Waar maakt u dat uit op?

‘De onderzoekers van ABF zien dat in de cijfers van de monitor terug. Het aandeel studenten dat aangeeft op kamers te willen gaan, is sinds 2017 gedaald van 59 naar 49 procent. Dat percentage lijkt zich dus mee te bewegen met het aantal beschikbare, betaalbare kamers.’

‘Studenten lijken zich aan te passen aan het aanbod: hoe moeilijker het wordt, hoe meer ze de zoektocht staken. Zolang de markt niet ontspant, komt daar geen verandering in.’