Geen AI-signalen in plagiaattool, toch verliest HvA-student fraudezaak bij Raad van State
HvanA
Raad van State: genoeg bewijs voor AI-fraude
De plagiaattool van de HvA gaf volgens een student geen aanwijzingen dat ze AI had gebruikt. Toch mocht de examencommissie haar opdracht als fraude bestempelen, oordeelt de Raad van State. De combinatie van andere signalen, zoals haar schrijfstijl en vreemde bronnen, was genoeg.
Een examinator las het verslag van een student en kreeg argwaan. De zinnen waren lang en abstract, bronnen bleken niet te bestaan en belangrijke begrippen uit haar eigen tekst kon ze volgens de HvA niet goed uitleggen. Had de student delen van haar verslag met AI geschreven?
De student ontkende dat. Ze zei dat ze het verslag helemaal zelf had geschreven. Toch oordeelde de examencommissie dat ze fraude, waaronder plagiaat, had gepleegd door ongeoorloofd gebruik van AI.
Ze vocht die beslissing aan tot aan de Raad van State. Deze week kreeg ze daar ongelijk.
De regels rond AI-gebruik
AI gebruiken is op de HvA niet meteen fraude. Wat wel en niet mag, verschilt per opdracht. Als AI is toegestaan, moet een student duidelijk maken wanneer en waarvoor het is gebruikt. In deze zaak concludeerde de examencommissie dat de student AI had gebruikt zonder dat te vermelden en AI-tekst als eigen werk had ingeleverd. Volgens de HvA-regels kan dat als plagiaat gelden.
Plagiaattool
De zaak begon in april 2025. De student volgde de deeltijdopleiding Leraar Gezondheidszorg en Welzijn Tweedegraads en leverde voor Beroepsopdracht 7 een verslag in. Haar examinator kreeg bij het nakijken het vermoeden dat delen ervan met AI waren geschreven.
Volgens de student vond de plagiaattool geen aanwijzingen voor AI-gebruik
Opvallend is dat de student later in haar beroep aanvoerde dat de plagiaattool van de HvA geen aanwijzingen voor AI-gebruik had gevonden. Toch waren er volgens de examinator andere redenen om aan haar werk te twijfelen.
Schrijfstijl en vreemde bronnen
Zo week de schrijfstijl af van een eerder verslag. Daarin schreef de student volgens de examinator kort, zakelijk en concreet. In het theoretisch kader van de nieuwe opdracht stonden juist langere en abstractere zinnen, veel bijvoeglijke naamwoorden en algemene passages met weinig concrete informatie.
Sommige bronnen bestonden niet of waren niet terug te vinden
Ook de bronnenlijst riep vragen op. Sommige bronnen bestonden niet of waren niet terug te vinden. De student mocht later een nieuwe bronnenlijst opsturen, maar ook daarin stonden volgens de examencommissie fouten en onvindbare bronnen.
Daar kwam bij dat de student volgens de HvA belangrijke begrippen uit haar theoretisch kader niet goed kon uitleggen, terwijl juist die begrippen de basis vormden van dat deel van haar verslag.
Alles bij elkaar
De student bleef erbij dat ze het verslag zelf had geschreven en geen AI had gebruikt. Ze zei dat ze zelf literatuuronderzoek had gedaan. De fouten in haar bronnenlijst kwamen volgens haar doordat ze bronnen niet had opgeslagen en citaten direct van websites had gekopieerd.
De examencommissie vond alle signalen bij elkaar sterk genoeg om fraude vast te stellen. Het verslag werd ongeldig verklaard en de student mocht dat studiejaar niet meer meedoen aan de tweede toetsgelegenheid. Daardoor liep ze studievertraging op. De student ging eerst in beroep bij het onafhankelijke College van Beroep voor de Examens. Toen ze daar geen gelijk kreeg, stapte ze naar de Raad van State.
Fraude ‘buiten redelijke twijfel’ vastgesteld
Ook daar kreeg ze geen gelijk. Volgens de Raad van State hoefde de examencommissie haar conclusie niet op één afzonderlijke aanwijzing te baseren. De afwijkende schrijfstijl, de foutieve en niet-bestaande bronnen en de antwoorden van de student tijdens gesprekken mochten samen worden meegewogen.
Met die combinatie was volgens de rechter ‘buiten redelijke twijfel’ vastgesteld dat de student fraude, waaronder plagiaat, had gepleegd.
Ook de sanctie bleef staan. Hoewel de student daardoor studievertraging opliep, vond de Raad van State de maatregel niet te zwaar.
Deel dit verhaal op je socials:
[molongui_author_box]
