Hoe worden studenten van de HvA geraakt door het beleid van Trump?
Pixabay/Susso (bewerking: HvanA)
Studenten die naar de Verenigde Staten willen, bijvoorbeeld voor een minor, verkeren momenteel in grote onzekerheid. Mag je nu wel of niet die kant op? En wat zijn de risico’s áls je gaat? De belangrijkste vragen op een rij. ‘Als er pro-Palestina uitingen op je tijdlijn staan, kan dit tegen je worden gebruikt.’
Wat speelt er precies in de Verenigde Staten dat studenten raakt?
Sinds Donald Trump opnieuw president is van de VS wordt er streng gekeken wie er nog wel en niet het land in mag. Dat heeft ook gevolgen voor buitenlandse studenten die naar Amerika toe willen.
Universiteiten zijn onder het bewind van Trump steeds vaker de kop van jut. Vooral het prestigieuze Harvard en Columbia University moeten het ontgelden. Trump heeft bij die universiteiten honderden miljoenen dollars aan subsidies ingetrokken. Ook vindt hij dat internationals niet meer welkom zijn bij Harvard.
Hoezo?
Trump zegt dat dit soort universiteiten een broedplaats van antisemitisme zijn en dat zij daar niet hard genoeg tegen optreden. Universiteiten willen niet altijd aan zijn strenge eisen voldoen. Laat Trump nou net iemand zijn die het bepaald niet leuk vindt als je tegen hem ingaat.
Twee weken geleden werd bekend dat de Republikeinen voorlopig een stop zetten op alle nieuwe visumaanvragen van internationale studenten. Zo’n visum heb je nodig als je als student naar de VS wilt komen, dus internationale studenten hebben daar last van.
Oké, dus dat treft ook studenten aan de HvA?
Ja. Een woordvoerder van de HvA zegt in ieder geval van 21 studenten zeker te weten dat ze komend studiejaar naar de VS willen. Dit zijn voorlopige cijfers. Er volgen misschien nog meer aanmeldingen voor het tweede semester van 2025/26.
‘We adviseren studenten om sowieso een plan B te hebben, omdat de kans bestaat dat je alsnog niet naar de VS mag’
Deze studenten willen bijvoorbeeld een minor volgen in de VS of via een uitwisselingsprogramma naar een Amerikaanse universiteit. Er zitten overigens geen studenten bij die naar Harvard willen. Zulke studenten lijken extra de pineut. Denk aan de net afgestudeerde Naznin, die we twee maanden geleden nog spraken toen bekend werd dat ze naar Harvard mocht.
Maar kunnen studenten dan wel die kant op?
Vooralsnog staan de lichten nog steeds op groen voor HvA-studenten. Dat zegt Peter Wurtz, die al meer dan twintig jaar veiligheidsadviseur is aan de HvA. Er zijn alleen wel risico’s én het wordt deze studenten een stuk moeilijker gemaakt om te gaan.
Leg eens uit.
De Amerikaanse ambassade in Amsterdam verstrekt op dit moment geen visa meer aan studenten, vertelt Wurtz. Heb je nog zo’n visum nodig? Dan word je nu geadviseerd naar Duitsland te gaan: kennelijk kan het daar nog wel. ‘Je zult naar Frankfurt moeten en daar met een goed verhaal moeten aankomen, wil je in aanmerking komen voor een studentenvisum voor de VS.’
Kan het nog erger worden? Als in: kan Trump buitenlandse studenten ook helemaal weigeren?
Daar lijkt hij wel op uit, in ieder geval bij Harvard: Trump wil dat buitenlandse studenten daar voorlopig niet meer kunnen studeren. Een rechter heeft dat besluit voorlopig naar de prullenbak verwezen, maar mogelijk krijgt Trump alsnog zijn zin.
Persvrijheid onder druk
Sinds Trump aan de macht is staan Amerikaanse universiteiten en (internationale) studenten onder druk. Het is zelfs zo erg dat sommige studenten, die aan pro-Palestijns activisme deden op hun universiteit, naar detentiecentra zijn ontvoerd.
Ook de persvrijheid staat er onder druk. Student-journalisten van universitaire media zijn bang voor vervolging en leggen het werk neer. Ook willen steeds meer studenten en redacteuren dat artikelen offline worden gehaald.
‘Ik denk niet dat Trump veel boodschap heeft aan wat een rechter vindt, of zich daardoor zal laten afremmen’, zegt Wurtz. ‘We adviseren studenten dan ook om een plan B te hebben. Mocht het toch niet mogelijk zijn om komend studiejaar in de VS te studeren – dat hangt af van die studievisa – zorg dan dat je een alternatief achter de hand hebt.’
De Republikeinen zeggen het profiel van buitenlandse studenten nu ook te willen screenen bij aankomst. Betekent dit dat je moet oppassen hoe je jezelf (online) presenteert?
Ja, daar lijkt het wel op. Afgelopen donderdag was er een meeting voor alle studenten die naar de VS willen en daar kwam dit ook ter sprake, vertelt Wurtz. ‘We hebben studenten toen inderdaad gewaarschuwd dat ze goed moeten kijken naar hoe zij zich presenteren op hun sociale media en wat ze op hun telefoon hebben staan.’
‘Als er pro-Palestina uitingen of regenboogvlaggen op je tijdlijn staan, kan dit tegen je worden gebruikt’
Dat wil niet zeggen dat de HvA studenten ook vertelt posts te verwijderen voordat ze naar de VS gaan. ‘Zo ver willen we niet gaan, dat is aan jezelf. Maar wees je ervan bewust dat de border police je bij de douane kan vragen je telefoon te openen om te tonen wat je op je sociale media hebt staan. Als daar bijvoorbeeld pro-Palestina uitingen tussen zitten, of posts met allerlei regenboogvlaggen, kan dit helaas tegen je worden gebruikt.’
Is het mogelijk dat je als student dan geweigerd kan worden bij de douane?
Ja, zo erg is het al wel. Wurtz: ‘Er zijn de afgelopen tijd al twee studenten teruggestuurd naar hun eigen land, na zo’n controle. Belangrijk dus dat studenten zich hiervan bewust zijn en hun eigen omgeving hier goed op checken.’
Tot slot, gelden overal in de Verenigde Staten dezelfde regels?
Het weigeren van visa is een generieke maatregel die in principe alle buitenlandse studenten treft. Er is altijd een kans dat je tegen het licht gehouden wordt, al lijkt het wel uit te maken op welk vliegveld je landt.
Wurtz: ‘Uit de verhalen die ons bereiken wordt momenteel vooral op de vliegvelden van New York en Chicago heel kritisch gecontroleerd, terwijl er ook vliegvelden zijn waar amper gekeken wordt.’
Hoe gaat het nu verder? En hoe worden studenten geïnformeerd?
Voor studenten die naar Harvard willen (daar zitten dus geen HvA’ers bij), wordt 16 juni een interessant moment. Dan is er een zitting over de vraag of Trump inderdaad buitenlandse studenten de toegang mag ontzeggen, of dat de rechter hem ongelijk geeft.
Studenten aan de HvA worden voorlopig verder geïnformeerd door de international offices van de faculteiten, die het eerste aanspreekpunt blijven. Wurtz: ‘Wij volgen verder het advies van de ministeries van Buitenlandse Zaken en Onderwijs. Ook blijven we in contact met onderwijslocaties in de Verenigde Staten.’
Eindredacteur bij HvanA. Ik volg en schrijf van alles en luister graag naar de verhalen die je te vertellen hebt. Tips voor zo’n goed verhaal op HvanA? Stuur een mailtje naar benne@hvana.nl.
