Gelovig zijn en student, hoe is dat? ‘Soms val ik buiten de boot’
Fadel El Hakim
Colin in gesprek met Soufian
Religie en studeren, gaat dat goed samen? Of ben je dan juist een buitenbeentje? HvanA brengt studenten Colin en Soufian samen in een open gesprek over geloof, atheïsme, alcohol, feestjes, oorlog, onbegrip en misverstanden. ‘Heb jij nooit FOMO als moslim?’
Het is een bewolkte woensdagmiddag als HBO-ICT-studenten Colin Mandos en Soufian El Ghalbzouri kennismaken in het CREA-café. Waar Colin vooraf geen moment twijfelde om dat gesprek aan te gaan, lag het voor Soufian net even anders.
Gesprekken over geloof kunnen gevoelig liggen en misverstanden ontstaan makkelijk. Dat weet hij als moslim uit ervaring. Toch besluit hij met open blik aan te schuiven. ‘Ik denk dat het een waardevol gesprek kan zijn, meestal kun je wel veel van elkaar leren.’
Religie op de HvA
‘Weet je dat ik eigenlijk helemaal niet gelovig ben opgevoed?’ We zijn al een tijdje aan het praten als Colin uitlegt hoe hij bij de Orthodoxe kerk is beland.

Beeld: Fadel El Hakim | Colin Mandos
Colin: ‘Ik had juist een vrij sterke aversie tegen religie. Maar rond mijn zestiende begon ik me te verdiepen in filosofie en theologie. Van daaruit raakte ik geïnteresseerd in het Orthodoxe christendom en werd ik uiteindelijk gedoopt. Dat was samen met iemand die ik tijdens mijn introductieweek op de HvA ontmoette.’
Soufian: ‘Grappig hoe je van zo’n sterke aversie uiteindelijk toch religieus kan worden. Zelf ben ik mijn hele leven moslim geweest. Toen ik hier begon met studeren, viel me meteen op dat de HvA een rustruimte had. Dat gaf mij het gevoel dat ik hier mocht zijn. Op mijn middelbare school was daar geen sprake van. Wel blijft het soms lastig om mentaal te schakelen van de drukke HvA naar de stilte van een gebed.’
Bidden doen de studenten allebei dagelijks. Maar in sociale situaties zoals feestjes en uitgaan, pakken ze het op hun eigen manier aan.
Soufian: ‘Alcohol is voor mij altijd een zonde, zelfs al zou het ‘maar één blikje’ zijn. Ik ken mensen in mijn omgeving die daar losser in zijn en mij weleens uitnodigen om mee te gaan naar een kroeg. Dan leg ik uit waarom ik dat niet doe, wat ze gelukkig vaak ook wel snappen.’
Colin: ‘Voor mij is een drankje op zijn tijd geen probleem. Kom jij dan nooit iets tekort? Krijg je nooit FOMO?’
Soufian: ‘Het is niet zozeer het gevoel dat ik iets tekortkom. Maar ik val soms natuurlijk wel een beetje buiten de boot. Dan kan ik het niet hebben over wat ik bijvoorbeeld bij het uitgaan heb meegemaakt, wat soms jammer is. Ik zit wel bij studentenvereniging Maryam en bezoek islamitische bijeenkomsten, waar ik helemaal mezelf kan zijn.’

Beeld: Fadel El Hakim | Soufian El Ghalbzouri /p>
Colin: ‘Een van mijn beste vrienden is atheïst, en met hem heb ik juist hele diepe gesprekken. Religie hoeft toch niet te bepalen of je met iemand een band kunt hebben?’
Soufian: ‘Nee, dat is zeker waar. Maar het is af en toe wel fijn om met gelijkgestemden te zijn. Soms krijg je toch met onbegrip of vervelende opmerkingen te maken. Heb jij dat weleens gehad?’
‘Buiten school krijg ik weleens opmerkingen als “kankermoslim” te verduren’
Colin: ‘Een keer. Toen had ik een orthodox kruis om en stonden er een paar protestantse studenten voor de school. Ze spraken mij aan en toen ze hoorden dat ik orthodox was, was er al snel discussie. Gelukkig ben ik best ingelezen, anders was het geen fijn gesprek geweest. En jij?’
Soufian: ‘Op de HvA heb ik zelf gelukkig niks meegemaakt, want niemand praat echt met elkaar bij een ICT-opleiding, haha. Buiten school wel. Dan krijg je ineens opmerkingen als “kankermoslim” achter je rug om. Dat doet toch wat met je, hoe sterk je ook bent. Maar ik denk dan maar: al vanaf het begin der tijden denken mensen zo.’
Colin: ‘Gelukkig gaat het ook anders. Tijdens een projectgroep hield ik mijn orthodoxe kruis vast en kreeg ik de vraag “hoe zit dat eigenlijk?”. Dan is het leuk om daarover te vertellen. De HvA is altijd een plek geweest waar ik mezelf kon zijn. Al is dat niet voor iedereen zo, denk ik.’
Dat klopt. HvanA had ook graag een joodse student aan tafel gehad. Er waren wel een paar studenten die erover nadachten om mee te doen, maar uiteindelijk bleef hun stoel leeg. De angst om openlijk joods te zijn in een magazine, bleek te groot. Hoe kijken de jongens daar tegenaan?
Colin: ‘Wat er speelt tussen Israël en Palestina momenteel, is een gevoelige kwestie. Veel Joden voelen zich onder druk gezet door wat er nu speelt in het Midden-Oosten. En dat maakt het lastig om vrijuit te praten.’
Soufian: ‘We leven in een tijd vol misverstanden. Wat er gebeurt in Gaza en Israël wordt vaak gezien als een religieus conflict. Dat klopt gewoon niet — het is iets dat al ruim 75 jaar speelt. En er wordt veel op een hoop gegooid. Zionisme is echt iets anders is dan het jodendom. Je hebt genoeg Joden die geen zionist zijn, en daar kan je altijd een goed gesprek mee voeren. Juist nu is het belangrijk om met elkaar te blijven praten.’
Religie en wetenschap
Is het niet gek om religieus te zijn, als je studeert, als je op zoek bent naar waarheid en hoe het allemaal werkt? ‘Nee’, zegt Colin. ‘Juist dat trok mij naar religie toe. Ik dacht eerst dat wetenschap alles was, maar biedt niet overal antwoord op. Theologie stelt juist de vraag naar het waarom.’
‘Mensen zijn snel kritisch op andermans wereldbeeld, maar op hun eigen denkbeelden niet zo gauw’
Soufian: ‘Ik dacht vroeger ook dat geloof en wetenschap botsten, zeker na confronterende artikelen over de islam. Maar toen ik me verdiepte, ontdekte ik juist raakvlakken. Zoals: de Koran zegt dat alle organismen uit water bestaat — iets wat ook later door de wetenschap is bewezen.’
Colin: ‘Wat ik heb geleerd is dat mensen al gauw kritisch zijn op andermans wereldbeeld, maar niet op hun eigen blik op de wereld. Laat duidelijk zijn: ook geloof heeft die kritische blik nodig, juist om aandachtig te blijven.’
Na de studie
Colin: ‘Na HBO-ICT ga ik doorstuderen in de theologie, in Griekenland. Ik heb een beurs gekregen van de universiteit in Thessaloniki — ik ga daar priester worden. Iets compleet anders dan ICT, haha.’
Soufian: ‘Ik ben nu Arabisch aan het leren. Ik spreek wel Marokkaans-Arabisch, maar dat staat ver van het Arabisch in de Koran. Dat zou ik graag nog willen begrijpen, nu voel ik me soms een vreemdeling binnen mijn eigen geloof.’
Colin: ‘Dat snap ik. Ik zou ook nog wel Arabisch willen leren. Er zijn prachtige hymnes in die taal. Succes!’
Soufian: ‘Ik vond het leuk. Het is goed om te zien dat we, ondanks onze verschillen, zulke gesprekken kunnen voeren en toch overeenkomsten hebben.’
Dit verhaal verscheen ook in ons magazine. Lees alle verhalen hier online of grijp een exemplaar mee als je op een van de HvA-campussen bent.
Junior redacteur bij HvanA en Culturele Antropologie student aan de UvA. Heb je iets te delen en praat je daar liever over met een medestudent? Stuur mij een e-mail op fadel@hvana.nl!
